{"id":4631,"date":"2025-05-28T13:19:16","date_gmt":"2025-05-28T10:19:16","guid":{"rendered":"https:\/\/zeleka.com\/?p=4631"},"modified":"2025-05-28T13:19:16","modified_gmt":"2025-05-28T10:19:16","slug":"emir-yukardan-geldi-16","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/zeleka.com\/?p=4631","title":{"rendered":"EM\u0130R YUKARDAN GELD\u0130 (16)"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><strong>EM\u0130R YUKARDAN GELD\u0130<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>K\u00f6y\u00fcm\u00fczde bizim ku\u015fa\u011f\u0131n tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 en \u00f6nemli \u015fahsiyetlerinden biri de Temelli Ali (Ayd\u0131n)\u2019dir. Ali\u2019yi, iz b\u0131rakan \u00f6nemli \u015fahsiyetler kervan\u0131na katan, ne paras\u0131 ne pulu, ne de derin hocal\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Onu unutulmaz k\u0131lan, sadece ve sadece, keskin zek\u00e2s\u0131 sayesinde ustaca kulland\u0131\u011f\u0131 dilidir. Asl\u0131na bakarsan\u0131z, bizim i\u00e7ten bir nostalji ile and\u0131\u011f\u0131m\u0131z o devrin Zeleka\u2019s\u0131nda, aileler aras\u0131ndaki ekonomik ayr\u0131\u015fmalar \u00e7ok belirgin de\u011fildir. \u0130nsanlar\u0131n ya\u015fam standartlar\u0131, yiyip i\u00e7tikleri hemen hemen ayn\u0131d\u0131r. Her evin belli ba\u015fl\u0131 yiyecekleri; tarlalar\u0131m\u0131zda bol miktarda yeti\u015fen, yapraklar\u0131n\u0131 derdik\u00e7e an\u0131nda b\u00fcy\u00fcyen lahanan\u0131n muhtelif t\u00fcrde yemekleri; keza bol miktarda yeti\u015ftirilen fasulyeden imal edilip k\u00fcplere, kavranlara, sonralar\u0131 bidonlara doldurulup y\u0131l boyu yo\u011falt\u0131lan y\u00fczlerce kilo tur\u015fu; biri bitince di\u011feri ekle\u015fen; arpa \u00e7orbas\u0131 ile m\u0131s\u0131r k\u0131rmas\u0131ndan yap\u0131lan \u201ckorkot \u00e7orbas\u0131\u201d; daha \u00e7ok ayran olmak \u00fczere yo\u011furt, s\u00fct, peynir v.s. gibi g\u0131dalard\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Her ailenin yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015fler de \u00fc\u00e7 a\u015fa\u011fa, be\u015f yukar\u0131 ayn\u0131d\u0131r. Herkes ilkbaharda tarla beller, sonra m\u0131s\u0131r eker, ineklerle komlara \u00e7\u0131kar, haziranda yaylaya g\u00f6\u00e7er, temmuz ortas\u0131nda yayla \u00e7ay\u0131rlar\u0131n\u0131, a\u011fustos eyl\u00fclde kom \u00e7ay\u0131rlar\u0131n\u0131 bi\u00e7er, kurutur ve \u00fcretti\u011fi tonlarca otu ailenin han\u0131m ve k\u0131zlar\u0131, s\u0131rtlar\u0131 ile 2-3 saatlik yoldan k\u00f6ye ta\u015f\u0131r. Eyl\u00fcl sonunda yayla bozulur, tekrar komlara inilir. Kar\u0131n d\u00fc\u015fmesine ba\u011fl\u0131 olarak da kas\u0131m ay\u0131 i\u00e7inde veya sonunda k\u00f6ye inilir, inekler ah\u0131ra ba\u011flan\u0131r. Tarlalar bi\u00e7ilir, m\u0131s\u0131rlar imecelerle soyulur, balkonlarda kurutulur, ambarlara doldurulur. K\u00f6y\u00fcn \u00e7evresinde, yayvan yaprakl\u0131 a\u011fa\u00e7lardan olu\u015fan ve \u00e7o\u011fu tapulu olarak vatanda\u015fa ait korular, \u00e7al\u0131 s\u00fcp\u00fcrgeleriyle s\u00fcp\u00fcr\u00fcl\u00fcr, yapraklar toplan\u0131r, k\u0131\u015f\u0131n ineklerin alt\u0131na serip g\u00fcbre im\u00e2l etmek \u00fczere a\u011f\u0131llara ta\u015f\u0131n\u0131r. K\u0131\u015fl\u0131k odunlar kesilir, yar\u0131l\u0131r; yine han\u0131mlar taraf\u0131ndan eve ta\u015f\u0131n\u0131r. Nihayet kar k\u00f6ye iner, k\u0131\u015f gelir; millet biraz nefes al\u0131r dinlenir. Bahar gelince ayn\u0131 i\u015f ve i\u015flemleri yapmak \u00fczere yeni ba\u015ftan i\u015fe konulur.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ali Temelli de, as\u0131rlarca devam eden bu heng\u00e2menin aras\u0131nda, 1922 y\u0131l\u0131nda Temelli Aziz Mehmet (1875-1935) ile Fotinos (Kabata\u015f)\u2019lu Behiye (1880-1959)\u2019nin ikinci o\u011flu olarak d\u00fcnyaya gelir. A\u011fabeyi \u00d6mer (1904-1988), karde\u015fleri Sabire (1924-2009) ve K\u00e2z\u0131m (1926-1979) ile b\u00fcy\u00fcr. Post (Telli) o\u011fullar\u0131ndan Hanife Han\u0131m (1920-2003) ile evlenir. \u00c7oluk \u00e7ocu\u011fa kar\u0131\u015f\u0131r. Herkes gibi hayat m\u00fccadelesi verir. Uzun y\u0131llar (1948-1962) resmi k\u00f6y bek\u00e7isidir. Bizim ku\u015fak, onun bek\u00e7ilik y\u0131llar\u0131n\u0131, omzunda mavzer t\u00fcfe\u011fi ile hat\u0131rlar. \u00c7ay fabrikalar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ge\u00e7ici i\u015f\u00e7i olarak (1962-1977). Emekli olur sigortadan. Uzun y\u0131llar da emekli olarak ya\u015far Bo\u011fa Mahallesi\u2019nde. Eli i\u015fe son derece yatk\u0131nd\u0131r. Temizli\u011fe hastad\u0131r. \u00c7ok iyi \u00e7ay demler, \u00e7ok kaliteli l\u00e2hana pi\u015firir. Kendi deyimi ile, \u201cBiberli, ana a\u011flat\u0131r.\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Hayat\u0131 boyunca askerlik e\u011fitiminden ba\u015fka e\u011fitim almayan Ali Temelli\u2019nin s\u00f6yledi\u011fi her s\u00f6z, kurdu\u011fu her c\u00fcmle, ya bir espri ya bir ders ya da bir \u00f6\u011f\u00fct mahiyetindedir. \u201cNe mutlu, anas\u0131n\u0131n-babas\u0131n\u0131n ho\u015fnutlu\u011funu kazanmayana; onun anas\u0131 s\u2026kilmi\u015ftir!\u201d vecizesinde oldu\u011fu gibi.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Karde\u015fi Kaz\u0131m, \u00e7ay fabrikalar\u0131ndan emekli, hi\u00e7 evlenmemi\u015f, son derece saf ve temiz bir ki\u015fidir. Gen\u00e7 ya\u015fta vereme yakalan\u0131r, tedavi olur; ancak akci\u011ferleri zedelenmi\u015ftir. Erken ya\u015fta hastalan\u0131r. \u00d6l\u00fcm d\u00f6\u015fe\u011findedir. A\u011fabeyi Ali, onun i\u00e7in \u00f6nemli bir fenomendir hayat\u0131 boyunca. \u00d6l\u00fcm d\u00f6\u015fe\u011finde de ayn\u0131 inan\u00e7la, medet mahiyetinde; \u201cAli, Ali, Ali, \u2026\u201d diye say\u0131klamaktad\u0131r. Ba\u015fucunda hizmetini son derece itina ile yapan a\u011fabey Ali, Ali\u2019nin b\u00fcy\u00fck o\u011flu K\u00e2mil Hilmi (1949-&#8230;), akrabadan S\u00fcleyman Ustamehmet (1915-1987)\u2019in o\u011flu ye\u011fen Ali Ayd\u0131n (1950-&#8230;), ahaliden Hafus Mehmet \u00c7ift\u00e7i (1926-&#8230;), Salih Recep Kara (1932-&#8230;) ve Hu\u015fo\u2019dan K\u00e2tipo\u011flu Hafus Mehmet Gedik (1935-&#8230;) vard\u0131r. K\u00e2z\u0131m, \u201cAli, Ali\u201dleri epey devam ettirince, Ali Temelli biraz da kekeleyerek, \u201cEee, emir yukardan geldi, ne yaps\u0131n sana Ali,\u201d diye cevaplar karde\u015fini, her zamanki esprili y\u00f6ntemiyle. Bir ka\u00e7 g\u00fcn sonra, g\u00fcne\u015fli bir ramazan bayram\u0131 g\u00fcn\u00fcnde vefat eder K\u00e2z\u0131m. M\u00fctevaz\u0131 bir cenaze merasimi ile defnedilir. Ali\u2019nin, \u201cemir yukardan geldi\u201d s\u00f6ylemi de vecizeleri aras\u0131nda yerini al\u0131r, y\u0131llarca anlat\u0131l\u0131r, kahkahalara yol a\u00e7ar Zeleka\u2019da.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ve siyah-beyaz filmlerdeki aksakall\u0131 dedenin ifadesiyle, g\u00fcnler aylar\u0131, aylar y\u0131llar\u0131 kovalar. Aradan on sekiz y\u0131l ge\u00e7er, s\u0131ra Ali Reis\u2019e gelir. A\u011f\u0131r hastad\u0131r Ali Reis. T\u00fcm k\u00f6y, kad\u0131n erkek, \u00e7oluk \u00e7ocuk ziyaret eder, moral vermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar Ali\u2019ye. O yine esprileriyle, i\u015fin tamam oldu\u011funu, s\u0131n\u0131ra dayand\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00f6teye ge\u00e7menin imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011funu s\u00f6yler, k\u00e2h di\u015flerini g\u0131c\u0131rtatarak, k\u00e2h g\u00f6zleri kapal\u0131.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ye\u011fen, Ustamehmeto\u011flu Ali\u2019nin ba\u015fucunda, ziyaretcilerin yata\u011f\u0131 etraf\u0131nda oturdu\u011fu son g\u00fcnlerinin birinde, g\u00f6zleri kapal\u0131 say\u0131klamaktad\u0131r Ali Reis: \u201cOooooy, oooooy, her taraf\u0131m k\u0131r\u0131k camlar, teneke par\u00e7alar\u0131, pasl\u0131 i\u011fnelerle dolu. Hafif sallansam bat\u0131yor, ac\u0131t\u0131yorlar. \u00d6mero\u011flu Mehmet de gelmedi i\u011fnemi yapmaya. Ali, ye\u011fenim, ne yapaca\u011f\u0131m! Bir \u00e7are yok mu bana? Bir \u00e7are yok mu bana? Oooy Ali, \u00e7are yok mu bana&#8230;\u201d<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ye\u011fen Ali Ustamehmet, biraz da kinayeli bir eda ile cevaplar Ali\u2019yi: \u201cEee ne yapal\u0131m Emice; emir yukardan geldi.\u201d Ali g\u00f6zlerini a\u00e7ar, sesin geldi\u011fi tarafa y\u00f6nelir. K\u00fc\u00e7\u00fck Ali ile g\u00f6z g\u00f6ze gelir, g\u00fcl\u00fcmsemeye \u00e7al\u0131\u015farak, \u201cOy senun cinsuni s&#8230;keyim; siz da hi\u00e7 bir \u015feyi unutmazsunuz!\u201d der ve zorlukla kald\u0131rd\u0131\u011f\u0131 ba\u015f\u0131n\u0131, hakiki koyuny\u00fcn\u00fcnden yap\u0131lma yast\u0131\u011fa g\u00f6mer.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ali Reis\u2019in, dostlar\u0131n\u0131 kahkahaya bo\u011fan son esprisi olur bu c\u00fcmle. K\u0131sa bir s\u00fcre sonra (03 Mart 1997) Rahmeti Rahma\u2019a ula\u015f\u0131r, Zeleka \u00fczerinden hi\u00e7 eksik olmayan ruhu. An\u0131l\u0131r o g\u00fcn bu g\u00fcnd\u00fcr Ali Temelli, her sohbet ortam\u0131nda. Kullan\u0131l\u0131r vecizeleri, her s\u0131ras\u0131 geldik\u00e7e.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-380\" src=\"https:\/\/zeleka.com\/wp-content\/uploads\/2025\/01\/Vesikalik-2.jpg\" alt=\"\" width=\"70\" height=\"100\" \/><\/p>\n<p>Ahmet MUTLUO\u011eLU<\/p>\n<p>\u00c7aml\u0131ca &#8211; \u0130stanbul, 28.04.2009<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Kaynaklar:<\/p>\n<ol>\n<li>Mustafa Kabao\u011flu, Emekli Emniyet M\u00fcd\u00fcr\u00fc, Muhammet O\u011flu, (1943-&#8230;)<\/li>\n<li>Hilmi (K\u00e2mil) Ayd\u0131n, Ali O\u011flu, (1949-&#8230;)<\/li>\n<li>Ali Ayd\u0131n (Ustamehmet), S\u00fcleyman O\u011flu, (1950-&#8230;)<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>EM\u0130R YUKARDAN GELD\u0130 &nbsp; K\u00f6y\u00fcm\u00fczde bizim ku\u015fa\u011f\u0131n tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 en \u00f6nemli \u015fahsiyetlerinden biri de Temelli Ali (Ayd\u0131n)\u2019dir. Ali\u2019yi, iz b\u0131rakan \u00f6nemli \u015fahsiyetler kervan\u0131na katan, ne paras\u0131 ne pulu, ne de derin hocal\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Onu unutulmaz k\u0131lan, sadece ve sadece, keskin zek\u00e2s\u0131 sayesinde ustaca kulland\u0131\u011f\u0131 dilidir. Asl\u0131na bakarsan\u0131z, bizim i\u00e7ten bir nostalji ile and\u0131\u011f\u0131m\u0131z o devrin Zeleka\u2019s\u0131nda, aileler [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3671,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"tdm_status":"","tdm_grid_status":"","footnotes":""},"categories":[30,29],"tags":[],"class_list":{"0":"post-4631","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-ahmet-mutluoglu","8":"category-yazarlar"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4631","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4631"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4631\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4632,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4631\/revisions\/4632"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3671"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4631"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4631"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/zeleka.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4631"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}